కాఠ్మాండు: నేపాల్–టిబెట్ సరిహద్దు ప్రాంతాన్ని ఆగస్టు 26న కుదిపేసిన ఆకస్మిక వరదల ప్రభావం ఇంకా కొనసాగుతోంది. భారీ వర్షాలు, ఆకస్మిక వరదల కారణంగా అనేక ప్రాంతాలు తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయి. ఈ విపత్తులో 1,300 మందికి పైగా ప్రాణాలు కోల్పోయినట్లు నివేదికలు వెల్లడిస్తున్నాయి.

వరదల అనంతరం ఏర్పడిన పరిస్థితులను అంచనా వేయడంలో సాధారణ ఉపగ్రహ చిత్రాలకు భారీ మేఘాలు, నిరంతర రుతుపవన వర్షాలు అడ్డంకిగా మారాయి. అయితే రాడార్‌ ఆధారిత ఉపగ్రహ చిత్రాలు మేఘాలను దాటి భూభాగాన్ని పరిశీలించగలగడంతో, వరదల అసలు ప్రభావం మరింత స్పష్టంగా బయటపడుతోంది.

మూడు రెట్లు పెరిగిన త్రిశూలి నది వెడల్పు

BBC Verify విశ్లేషణ ప్రకారం, ఆగస్టు 19న తీసిన వరదలకు ముందు రాడార్‌ చిత్రాలను, ఆగస్టు 31న తీసిన వరదల అనంతర చిత్రాలతో పోల్చారు.

బిదూర్‌ మరియు ఎగువ ప్రాంతాల్లో త్రిశూలి నది కొన్ని ప్రాంతాల్లో గతంలో ఉన్న నది గట్లను దాటి విస్తరించినట్లు రాడార్‌ చిత్రాలు సూచిస్తున్నాయి. వరదలు సంభవించిన ఐదు రోజుల తర్వాత కూడా నది విస్తరించిన నీటి ప్రాంతాలు స్పష్టంగా కనిపించాయి.

రాట్మటే సమీపంలోని దిగువ ప్రాంతాల్లో వరదలకు ముందు కనిపించిన నది ఇసుక మైదానాలు, చిన్న దీవులు కూడా వరద నీటిలో మునిగిపోయినట్లు చిత్రాల విశ్లేషణలో వెల్లడైంది.

కొన్ని ప్రాంతాల్లో నది వెడల్పు సాధారణ స్థితితో పోలిస్తే మూడు రెట్లు వరకు పెరిగినట్లు BBC Verify గుర్తించింది.

రాడార్‌ ఉపగ్రహాలు ఎలా గుర్తిస్తాయి?

సాధారణ ఆప్టికల్‌ ఉపగ్రహ చిత్రాలకు మేఘాలు అడ్డుగా నిలుస్తాయి. దీనికి భిన్నంగా రాడార్‌ ఉపగ్రహాలు రాడార్‌ సిగ్నల్స్‌ ద్వారా భూమి ఉపరితలాన్ని పరిశీలిస్తాయి.

నీటి ఉపరితలం రాడార్‌ సిగ్నల్‌ను ఉపగ్రహం వైపు బలంగా తిరిగి పంపకపోవడంతో, నదులు మరియు వరద ప్రాంతాలు రాడార్‌ చిత్రాల్లో ముదురు ప్రాంతాలుగా కనిపిస్తాయి.

దీంతో వరదలకు ముందు, తర్వాత తీసిన చిత్రాలను పోల్చడం ద్వారా నీరు ఏ మేరకు విస్తరించింది, నది గట్లు ఎక్కడ దాటింది, ఏ ప్రాంతాలు నీటిలో మునిగాయి అనే విషయాలను శాస్త్రీయంగా అంచనా వేయవచ్చు.

వరదల ప్రభావంపై కొనసాగుతున్న నిఘా

నేపాల్‌లో వరదల అనంతర పరిస్థితులను అంచనా వేయడానికి ఉపగ్రహ ఆధారిత సాంకేతికత కీలకంగా మారుతోంది. ముఖ్యంగా రహదారులు, వంతెనలు, నదీ పరివాహక ప్రాంతాలు, నివాస ప్రాంతాల్లో జరిగిన మార్పులను గుర్తించేందుకు రాడార్‌ డేటా సహాయపడుతోంది.

వరదలు తగ్గుముఖం పట్టినప్పటికీ నదులు ఇంకా సాధారణ స్థితికి పూర్తిగా చేరకపోవడం, కొన్ని ప్రాంతాల్లో నీటి ప్రవాహం విస్తరించి ఉండటం భవిష్యత్తులో మరిన్ని ప్రమాదాలపై అప్రమత్తత అవసరాన్ని సూచిస్తోంది.

raju rathod· 06 Sep 2026 · 06:23